Muhabbet OSGB

Sayı: 27897 

Sağlık Bakanlığından:

 

HASTA VE ÇALIÅžAN GÜVENLİĞİNÄ°N SAÄžLANMASINA DAÄ°R YÖNETMELÄ°K

 

BÄ°RÄ°NCÄ° BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç 

MADDE 1 – (1) Bu YönetmeliÄŸin amacı; 2 nci madde kapsamındaki tüm saÄŸlık kurumlarında, hasta ve çalışan güvenliÄŸi için güvenli hizmet sunumu ve güvenli bir ortam saÄŸlanmasına, hizmet sunumunda kalitenin artırılmasına, saÄŸlık kurumunda hasta ve çalışanlar için muhtemel risklerin belirlenmesine, bu risklerin giderilmesi için uygun yöntem ve tekniklerin belirlenmesine ve hizmet içi eÄŸitimler ile güvenli hizmet sunumu ve güvenli çalışma ortamının sürdürülebilirliÄŸinin saÄŸlanmasına yönelik usul ve esasları düzenlemektir. 

Kapsam 

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik kamu, üniversite ve özel sektör ikinci ve üçüncü basamak saÄŸlık kurumlarını kapsar. 

Dayanak 

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 7/5/1987 tarihli ve 3359 sayılı SaÄŸlık Hizmetleri Temel Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerine, 13/12/1983 tarihli ve 181 sayılı SaÄŸlık Bakanlığının TeÅŸkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 43 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. 

Tanımlar 

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Sağlık Bakanlığını,

b) Çalışan: Hizmetin, resmî veya özel saÄŸlık kurumlarında, saÄŸlık hizmetinin verilmesine iÅŸtirak eden bütün saÄŸlık meslekleri mensuplarını ve saÄŸlık meslekleri mensubu olmasa bile saÄŸlık hizmetinin verilmesine sorumlu olarak iÅŸtirak eden ve hizmetin verilmesine destek saÄŸlayan kimseleri,

c) Daire BaÅŸkanlığı: Tedavi Hizmetleri Genel MüdürlüÄŸü Performans Yönetimi ve Kalite GeliÅŸtirme Daire BaÅŸkanlığını,

ç) DeÄŸerlendirici: Daire BaÅŸkanlığı tarafından görevlendirilen Hizmet Kalite Standartlarının saÄŸlık kurumlarındaki etkinliÄŸini deÄŸerlendiren kiÅŸiyi,

d) DeÄŸerlendirme: Daire BaÅŸkanlığı tarafından saÄŸlık kurumlarında Hizmet Kalite Standartlarının etkinliÄŸinin ölçülmesi faaliyetini,

e) Hasta: Sağlık hizmetlerinden faydalanma ihtiyacı bulunan kimseyi,

f) Hasta ve çalışan güvenliÄŸi: SaÄŸlık hizmeti sunumunda hasta ve çalışanların zarar görmesine yol açabilecek her türlü iÅŸlem ve süreçler ile ilgili alınacak tedbir ve iyileÅŸtirme uygulamalarına yönelik faaliyetleri,

g) Hizmet Kalite Standartları (HKS): Daire BaÅŸkanlığı tarafından saÄŸlık kurumlarının hizmet sunumuna yönelik hazırlanan standartları,

ÄŸ) SaÄŸlık kurumu: Kamu, üniversite ve özel sektör ikinci ve üçüncü basamak saÄŸlık kurumlarını,

ifade eder.

 

Ä°KÄ°NCÄ° BÖLÜM

Temel Esaslar, Hasta ve Çalışan GüvenliÄŸi Uygulamaları

 

Temel esaslar 

MADDE 5 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki saÄŸlık kurumları; bu Yönetmelik hükümleri doÄŸrultusunda uygulama yapmak, hasta ve çalışan güvenliÄŸini saÄŸlamaya yönelik gerekli faaliyetleri gerçekleÅŸtirmek amacıyla, kendi iç düzenlemelerini yapmak ve tedbirleri almakla yükümlüdür. SaÄŸlık kurumları, hasta ve çalışan güvenliÄŸine iliÅŸkin tedbirleri alırken ve düzenlemeleri yaparken Daire BaÅŸkanlığınca hazırlanan ve Bakanlığın resmî internet sayfasında yayımlanan Hizmet Kalite Standartlarını esas alır. 

Hasta güvenliÄŸi uygulamaları 

MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki saÄŸlık kurumları;

a) Hasta kimlik bilgilerinin tanımlanması ve doğrulanması,

b) Hastaya uygulanacak giriÅŸimsel iÅŸlemler için hastanın rızasının alınması,

c) SaÄŸlık hizmeti sunumunda iletiÅŸim güvenliÄŸinin saÄŸlanması,

ç) Ä°laç güvenliÄŸinin saÄŸlanması,

d) Kan ve kan ürünlerinin transfüzyon güvenliÄŸinin saÄŸlanması,

e) Cerrahi güvenliÄŸin saÄŸlanması,

f) Hasta düÅŸmelerinin önlenmesi,

g) Radyasyon güvenliÄŸinin saÄŸlanması,

ÄŸ) Engelli hastalara yönelik düzenlemelerin yapılması,

hususlarında gerekli tedbirleri alır ve düzenlemeleri yapar.

Çalışan güvenliÄŸi uygulamaları

MADDE 7 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki saÄŸlık kurumları;

a) Çalışan güvenliÄŸi programının hazırlanması,

b) Çalışanlara yönelik saÄŸlık taramalarının yapılması,

c) Engelli çalışanlara yönelik düzenlemelerin yapılması,

ç) Çalışanların kiÅŸisel koruyucu önlemleri almasının saÄŸlanması,

d) Çalışanlara yönelik fiziksel saldırıların önlenmesine yönelik düzenleme yapılması,

hususlarında gerekli tedbirleri alır ve düzenlemeleri yapar. 

Hasta ve çalışan güvenliÄŸi ortak uygulamaları 

MADDE 8 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki saÄŸlık kurumları;

a) Enfeksiyonların kontrolü ve önlenmesi ile ilgili olarak;

1) Enfeksiyonların kontrolü ve önlenmesine yönelik bir programın hazırlanması,

2) Hastane enfeksiyonlarının izlenmesine yönelik sürveyans çalışmalarının yapılması,

3) El hijyeninin saÄŸlanmasına yönelik düzenlemelerin yapılması,

4) Ä°zolasyon önlemlerinin alınması,

5) Temizlik, dezenfeksiyon ve sterilizasyon uygulamalarının gerçekleÅŸtirilmesi,

b) Laboratuvar güvenliÄŸi ile ilgili olarak;

1) Biyogüvenlik düzeyine göre gerekli önlemlerin alınması,

2) Laboratuvarda çalışılan testlerin kalite kontrol çalışmalarının yapılması,

3) Panik değerlerin bildiriminin sağlanması,

c) Radyasyon güvenliÄŸi ile ilgili olarak; tanı ve tedavi amaçlı radyoaktif madde kullanılan alanlarda koruyucu önlemlerin alınması,

ç) Renkli kod uygulamaları ile ilgili olarak;

1) Mavi kod uygulamasının yapılması,

2) Pembe kod uygulamasının yapılması,

3) Beyaz kod uygulamasının yapılması,

d) Güvenlik raporlama sistemi ile ilgili olarak;

1) Güvenlik raporlama sisteminin kurulması,

2) Bildirimi yapılacak olayların asgari ilaç güvenliÄŸi, transfüzyon güvenliÄŸi, cerrahi güvenlik, hastaların düÅŸmesi, kesici delici alet yaralanmaları, kan ve vücut sıvıları ile temas konularını kapsaması,

3) Bildirimi yapılan olaylar ile ilgili düzeltici ve önleyici faaliyetlerin uygulamaya konulması,

e) EÄŸitimler ile ilgili olarak; saÄŸlık kurumlarında görevli tüm çalışanlara, hasta ve çalışan güvenliÄŸi konusunda eÄŸitimlerin verilmesi,

f) Komitelerin kurulması ile ilgili olarak;

1) Hasta güvenliÄŸi komitesi,

2) Çalışan güvenliÄŸi komitesi kurulması,

hususlarında gerekli tedbirleri alır ve düzenlemeleri yapar.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

ÇeÅŸitli ve Son Hükümler

Sorumluluk 

MADDE 9 – (1) Bu Yönetmelikte yer alan usul ve esasların kesintisiz ve etkin bir ÅŸekilde uygulanması, uygulama sırasında tespit edilen sorun ve aksaklıkların giderilmesi için gerekli tedbirlerin alınması, uygulamanın takip edilmesi ve deÄŸerlendirilmesi, ilgili saÄŸlık kurumunun en üst amirinin sorumluluÄŸundadır. 

DeÄŸerlendirme 

MADDE 10 – (1) Bakanlık bu Yönetmelik kapsamındaki saÄŸlık kurumlarını hasta ve çalışan güvenliÄŸi açısından deÄŸerlendirir. SaÄŸlık kurumlarının deÄŸerlendirilmesi sürecinde Hizmet Kalite Standartları kullanılır. DeÄŸerlendirmeler deÄŸerlendiriciler tarafından yılda en az bir defa Hizmet Kalite Standartlarından seçilecek bölümler üzerinden yapılır. SaÄŸlık kurumlarının bu kapsamda deÄŸerlendirilen bölümlerde yer alan hasta ve çalışan güvenliÄŸi ile ilgili standartlardan 100 üzerinden en az 80 puan alması gerekmektedir. Bakanlık bu puanı artırmaya yetkilidir. 

(2) Hasta ve Çalışan GüvenliÄŸi DeÄŸerlendirme Puanı aÅŸağıdaki ÅŸekilde hesaplanır: 

[HKS'de DeÄŸerlendirilen Bölümlerden Elde Edilen Hasta ve Çalışan GüvenliÄŸi Puan Toplamı / (HKS'de DeÄŸerlendirilen Bölümlerdeki Hasta ve Çalışan GüvenliÄŸi Puan Toplamı – HKS'de DeÄŸerlendirilen Bölümlerdeki Hasta ve Çalışan GüvenliÄŸi Standartlarından DeÄŸerlendirme Dışı Bırakılan Puan Toplamı)]x100 

Yürürlük 

MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüÄŸe girer. 

Yürütme 

MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini SaÄŸlık Bakanı yürütür.